Köşe yazarları

CHP’de eşbaşkanlık


CHP’de eşbaşkanlık tartışmaları olduğu fısıltıları yaylıyor. Bu CHP için de, Türkiye için de iyi bir haber. CHP içinde on yıllardır yaşanan demokratikleşme, daha doğrusu demokratikleşmeme sancısı olumlu bir doğumla sonuçlanmış olur. Kadın doğası ve karakteri CHP’deki demokratikleşme tartışmalarını olumlu yönde ilerletebilir. Eğer CHP Eşbaşkanlığı Türkiye’de HDP ya da Kürtler başlattı biçiminde bir komplekse girmezse, tartışma CHP için hayırlı sonuçlar ortaya çıkarır. Haydi hayırlısı diyelim!

Eşbaşkanlık sistemi sadece erkek ve kadının bir yönetim kademesini paylaşması değildir. Belki de bu olumlu durum eşbaşkanlığın yaratacağı olumlu sonuçların dördüncü, beşinci sıradaki sonucu olur. Eşbaşkanlığın en önemli sonucu, toplumda ve partideki demokratik zihniyet değişimi yaratması olacaktır. Yaşımın her alanında eşitlikçi, özgürlükçü, demokratik anlayışın gelişmesini sağlar. Özcesi sadece kadınların eşitliği ve özgürlüğü konusunda gelişme yaratmaz, tüm toplumun ruhunu, karakterini özgürlükçü ve demokratik kılar. Bu açıdan eşbaşkanlık kadından çok erkeği değiştiren, erkeği olumsuzluklardan kurtaran bir sistemdir.

Eşbaşkanlığın toplumda büyük sonuçlar yarattığı Kürt kadını ve toplum gerçeğinde kanıtlanmıştır. Sadece siyasi alanda değil, toplumsal yaşamın tüm alanlarında özgürlükçü demokratik sonuçlar ortaya çıktı. Bunda tabii eşbaşkanlığın aktif öznesinin Kürt kadınları olmasının da etkisi olmuştur. Kürt kadınlarının örgütlü demokratik karakteri Türkiye’yi de etkilemiştir. Türkiye’deki kadın hareketlerinin canlanmasında Kürt kadınının büyük etkisi olmuştur. Türkiye metropollerinde milyonlarca Kürt kadını Türkiyeli kadınları da özgürlükçü demokratik temelde etkilemiştir. Bugün CHP’de tartışılan eşbaşkanlık konusunda Kürt kadınlarının Türkiyeli kadınları etkilemesinin de büyük payı vardır.

CHP’de bu tartışmalar biçimsel olmazsa olumlu sonuçlar doğurur. Yoksa erkeğin kadınlarda ortaya çıkan gelişmeyi kontrol etmesi gibi bir durum da yaratabilir. Umarız HDP’de pratikleşen eşbaşkanlığın kadınları etkilemesini frenlemek gibi bir psikolojik savaş taktiği olmaz. Öte yandan eşbaşkanlık olduğunda tüm yönetimlerde eşit temsil de gündeme gelir. Zaten eşit temsil ya da eşit temsile yakın bir pratikleşme olmazsa eşbaşkanlık boşa çıkarılmış ya da kadın eşbaşkan etkisizleştirilmiş olur. Bu açıdan milletvekilliği seçimleri, belediye eşbaşkanlıkları dahil tüm yönetimlerde eşit temsil olursa o zaman eşbaşkanlık tarihi sonuçlar yaratır. CHP bu karakterde bir eşbaşkanlık pratiği ortaya koyarsa AKP’nin birçok yolla, hatta zorla kendini iktidarda tutmasının sonuna gelinir.

Herhalde CHP’deki eşbaşkanlıktan en fazla AKP, sonra da CHP içindeki demokratik olmayan kesimler korkar. Özellikle CHP içindeki Kürt sorununa şovenist yaklaşım gösterenler korkar. Çünkü eşbaşkanlık AKP iktidarının sonunu getirir. Şovenist ve Kürt sorununa klasik ulus devletçi zihniyetle bakan CHP içindekiler de kaybeder. Bu açıdan CHP’nin eşbaşkanlık tartışmalarını sabote etmek isterler. Zaten AKP şimdiden bu tür tartışmaları sabote edecek yaklaşımlar ortaya koymaktadır.

Eşbaşkanlık CHP’de demokratikleşme karakterini güçlendirdiğinde Kürt sorunu, Alevi sorunu ve diğer önemli sorunlar Türkiye’nin demokratikleşmesi çerçevesinde çözüme kavuşma sürecine girer. Bu sorunların çözümü temelinde Türkiye’nin birliği güçlenir. Türkiye’deki ulusallık demokratik bir karakter kazanır. Demokratik ulusallık, Türkiye’deki tüm sorunların çözüm anahtarı haline gelir.

Türkiye’nin ve CHP’nin cesaretli demokratik zihniyet hamlelerine ve duruşlarına ihtiyacı vardır. Ne var ki Türkiye’deki demokratik olmayan siyasi zihniyetler cesaretli demokratik anlayışların çıkışını engellemektedir. Çünkü demokratikleşme yolundaki her adım başta Kürt sorunu olmak üzere Türkiye’nin sorunlarını çözecek demokratikleşme yarattığında hemen bölücülükle suçlanıp töhmet altında tutulup susturulmakta ve bastırılmaktadır. Bu açıdan Türkiye’de demokratik irade ve cesarete sahip görüşlere ve adımlara fazlasıyla ihtiyaç vardır. Bu cesaretli adımlardan biri eşbaşkanlık sistemi olabilir. CHP’de eşbaşkanlık benimsenir mi, benimsenmez mi bilemiyoruz, ama tartışılması ve gündeme getirilmesi de önemlidir. Bu Türkiye’deki demokratikleşme birikiminin bir sonucu olarak da görülebilir. Zaten sosyalist partiler bu konuda adım atarak yine demokratikleşmede öncülük yapmaktadırlar. CHP’yi zorlayan, etkileyen bir etken de sosyalist güçlerin bu konuda attığı adımlardır. Kürt kadını erkek egemenlikli birçok engeli ve barikatı yıkmıştır. Türkiyeli kadınlar da mutlaka önlerine çıkan erkek egemenlikçi engel ve barikatları aşarak Türkiye’nin demokratikleşmesinde tarihi rollerini oynayacaklardır.